“O‘zbek geologiya qidiruv” AJda 2025 yil yakunlari bo‘yicha matbuot anjumani bo‘lib o‘tdi
Tog‘-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi “O‘zbek geologiya kidiruv”AJ 2025 yilda geologik tadqiqotlar orqali yer osti boyliklari — oltin, kumush, mis, qo‘rg‘oshin, ruh, ko‘mir va boshqa foydali qazilmalarning zaxiralarini aniqlash va mamlakatimizning mineral-xomashyo bazasini shakllantirish borasida qator vazifalarni amalga oshirdi.
Avvalo, taʼkidlash joizki, geologiya-qidiruv ishlari mamlakatimizning barqaror iqtisodiy rivoji, milliy sanoat salohiyatini oshirish va strategik resurslar bazasini kengaytirish yo‘lida muhim ahamiyat kasb etadi. Shu maqsadda, “O‘zbek geologiya qidiruv” AJ Prezidentning 2021 yil 21 apreldagi 5083-son qarori asosida tashkil etilgan bo‘lib, bugungi kunda u mamlakatimiz geologiya sohasidagi yirik aksiyadorlik jamiyati sifatida faoliyat yuritmoqda.
2025 yilda aksiyadorlik jamiyati geologiya-qidiruv ishlarini olib borish, foydali qazilma konlarini izlash, baholash va topografik, geologik tasvirlash, burg‘ilash, hamda laboratoriya tahlil jarayonlarini amalga oshirdi. Natijada davlat byudjeti, NKMK (shartnoma asosida) va OKMK mablag‘lari hisobidan141 ta loyiha asosida oltin, kumush, mis, qurg‘oshin va rux, volfram, noyob metallar va kamyob yer elementlar, kumir va boshka noruda foydali qazilmalarga geologik qidiruv ishlarini olib bordi. Yil yakunida 20 ta loyiha bo‘yicha geologiya – qidiruv ishlari tugatilib, yakuniy geologik hisobot tuzildi, aniqlangan zaxira va bashorat resurslari Davlat balansiga qabul qilindi.
2025 yil davomida geologiya sohasini raqamlashtirish, maʼlumotlar bazalarini takomillashtirish va ish jarayonlarini avtomatlashtirish bo‘yicha qator muhim ishlar amalga oshirildi. Geologik maʼlumotlarni boshqarish va nazorat qilishni raqamli shaklga o‘tkazish maqsadida “Namunalarni nazorat qilish” axborot tizimi ishlab chiqilib, amaliyotga joriy etildi. Tizim orqali laboratoriyalarga yuborilayotgan geologik namunalarni ro‘yxatga olish, ular harakatini kuzatish, tahlil natijalarini nazorat qilish hamda kundalik va
Prezidentning PQ-325-son qarori ijrosi doirasida 2025-yil aksiyadorlik jamiyatida aerogeofizika majmuasi modernizatsiya qilish uchun zaruriy ehtiyot qismlar va uskunalar xarid qilindi. Bu esa aerogeofizika uskunalarini Airbus N125 vertolyotlariga moslashtirish, navigatsiya va maʼlumotlarni qayd etish, hamda aerogeofizik tadqiqotlarning samaradorligini oshirish imkonini beradi. Bundan tashqari geofizika ishlarini samarali olib borish maqsadida 3-dona uchuvchisiz uchish apparati, 2 dona geofizik kompleksi, 9 dona raqamli va ko‘p funksiyali Robertson Geo karotaj stansiyalari sotib olindi.
Shuningdek, qaror ijrosi bo‘yicha 2026-yilda Markaziy Qizilqumda aerogeofizik tadqiqotlarning yangi bosqichi boshlanadi. Loyihalashtirilayotgan tadqiqotlarning umumiy maydoni 60 ming km2 ni tashkil etadi. Birinchi bosqichda 2026-yilda qariyb 12 ming km2 maydonda aerogeofizik tadqiqotlarni amalga oshirish rejalashtirilgan. Zamonaviy aerogeofizik texnologiyalardan foydalanish qalin cho‘kindi qoplama bilan qoplangan hududlarda oltin, mis, kumush, volfram, qo‘rg‘oshin, rux, uran va boshqa foydali qazilma konlarini qidirish samaradorligini sezilarli darajada oshirish imkonini beradi.
“O‘zbek geologiya qidiruv” aksiyadorlik jamiyati tarkibida 5 ta laboratoriya faoliyat yuritmoqda. Ushbu laboratoriyalar Davlat dasturida ko‘zda tutilgan loyihalar doirasidagi barcha tahlillarni to‘liq bajarib kelmoqda. Xususan,2025 yilda laboratoriyalar tomonidan 750 mingdan ortiq tahlillar amalga oshirildi. Bugungi shiddatli investitsiyalar davrida tadbirkorlar tomonidan ko‘plab yangi loyihalar amalga oshirilmoqda. Shu munosabat bilan, jamiyat laboratoriyalari tashqi buyurtmachilar bilan shartnoma asosida ham xizmat ko‘rsatib kelmoqda. Hozirda laboratoriyalarda 60 dan ortiq kimyoviy elementni aniqlash imkoniga ega bo‘lgan zamonaviy uskunalar bilan jihozlangan. Sohadagi standartlar bosqichma-bosqich xalqaro va milliy talablarga muvofiqlashtirilmoqda. So‘nggi yillarda sifatni oshirish maqsadida xarid qilingan yangi texnologiyalar tuproq tarkibidagi elementlarni bir kun ichida aniqlash imkonini beradi. Bunda tahlilning pastki chegarasi 0.01 ppm gacha tushirilib, natijalar aniqligi sezilarli darajada oshirildi. Markaziy laboratoriya O‘z MSt ISO 17043:2025 xalqaro standarti bo‘yicha malaka tekshiruvi dasturlarini tashkil etish uchun O‘ZAK.ML.0003 akkreditatsiyasi to‘g‘risida guvohnoma oldi. Tahlillarning ishonchliligi va to‘g‘riligini nazorat qilish uchun sertifikatlangan standart namunalardan keng foydalanilmoqda.
Jamiyat 2025-yil davomida Mineral-xom ashyo bazasini rivojlantirish va qayta tiklash davlat dasturi hamda sanoat drayverlari bo‘lgan “Navoiy kon-metallurgiya kombinati” AJ, “Olmaliq kon-metallurgiya kombinati” AJ va “Navoiyuran” DK doirasida:
· 754 ming p.m. geologiya qidiruv quduqlarini burg‘ilash ishlari (oltin, mis, volfram va boshqa foydali qazilmalar uchun),
· 118 ming p.m. geotexnologik quduqlar burg‘ilanib foydalanishga topshirildi (uran xom ashyosini qazib olish maqsadida),
· 6,5 mingdan ziyod p.m. yer osti tog‘-kon lahim o‘tish ishlari,
· 323 ming m³ yer usti lahim qazish ishlarini amalga oshirdi.
Ushbu ishlar nafaqat davlat zaxiralarini boyitishga xizmat qilmoqda, balki mamlakat byudjetiga eng katta hissa qo‘shadigan yirik sanoat korxonalari faoliyatini qo‘llab-quvvatlaydi. Bundan tashqari, 2025 yilda xorijiy mamlakatlar va mahalliy korxonalar bilan hamkorlikda jami 57 ming p.m. burg‘ilash ishlari amalga oshirilgan bo‘lib, xususan:
Jamiyatimiz va yirik sanoat korxonalari tomonidan amalga oshirilayotgan ishlar nafaqat geologiya sohasini rivojlantirish, balki mamlakatimizning strategik resurslarini samarali boshqarish, milliy sanoatni xom ashyo bilan taʼminlash va eksport salohiyatini oshirishga xizmat qiladi. Yangi konlarning ochilishi yangi ish o‘rinlari yaratish, investitsiyalarni jalb qilish va hududiy iqtisodiyotni rivojlantirishga zamin yaratadi.
Aksiyadorlik jamiyati tomonidan geologiya-qidiruv ishlarini nafaqat respublika hududida, balki xorijiy davlatlarda, xalqaro tenderlar g‘olibi sifatida bajarish ishlarini tashkil etish maqsadida O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025 yil 25 yanvardagi 36-sonli qaroriga asosan “O‘zbek geologiya qidiruv” AJ va “O‘zbekgeofizika” AJ bilan birgalikda “Uzbek Overseas Geology Company” MCHJ tashkil etildi. Jamiyatni tashkil etishdan asosiy maqsad xorijiy mamlakatlarda istiqbolli obyektlarning salohiyatini o‘rganish, sanoatda o‘zlashtirishga tayyorlash doirasida geologik tadqiqotlar, laboratoriya va yarim sanoat-tajriba texnologik sinovlarini amalga oshirishning maqsadli dasturi”ni amalga oshirish hisoblanadi. Jamiyat bugungi kunda Afg‘oniston, Iordaniya va Mo‘g‘uliston davlatlarida geologiya qidiruv ishlarini boshlash bo‘yicha memorandum tuzildi.
Bugungi kunda “O‘zbek geologiya qidiruv” AJ tabiiy boyliklarini chuqur o‘rganish, yangi konlarni ochish, mineral-xom ashyo bazasini kengaytirish orqali “Navoiy kon-metallurgiya kombinati” AJ, “Olmaliq kon-metallurgiya kombinati” AJ va “Navoiyuran” DK kabi yirik sanoat korxonalarini barqaror faoliyat olib borishi hamda iqtisodiy barqarorligini taʼminlash bo‘yicha strategik ahamiyatga ega korxona sifatida faoliyat yuritmoqda. Biz amalga oshirayotgan barcha ishlar nafaqat iqtisodiy samaradorlikni oshiradi, balki ekologik barqarorlik, xavfsiz ishlab chiqarish va xalqimizning turmush darajasini yaxshilashga xizmat qiladi.
“O‘zbek geologiya qidiruv” AJ
Axborot xizmati